Islom sivilizatsiyasi bo'yicha birinchi xalqaro forum ishtirokchilari tomonidan qabul qilingan deklaratsiya
Biz O'zbekiston Respublikasida Islom sivilizatsiyasi markazining tashkil etilishi, uning faoliyatini samarali tashkil etish va Islom sivilizatsiyasi bo'yicha birinchi xalqaro forumning o'tkazilishi ushbu tashabbusning amaliy amalga oshirilishini ifodalashini bir ovozdan tan olamiz. Bu sa'y-harakatlar, shubhasiz, musulmon ummatining bebaho merosini o'rganish, saqlash va ommalashtirishda xalqaro hamkorlikning yangi davrini boshlab berdi.
Tinchlik, bag'rikenglik, ta'lim, madaniyatlararo va dinlararo muloqot tamoyillariga asoslanib;
Islom sivilizatsiyasining jahon ilm-fani, ta'limi, san'ati, arxitekturasi, ma'naviy va intellektual tafakkuri rivojiga qo'shgan ulkan hissasini ta'kidlab;
Jaholat, ekstremizm, ksenofobiya, islomofobiya va islom merosi haqidagi buzib ko'rsatilgan tasavvurlarga qarshi kurashish zarurligini tan olib;
Diniy va madaniy merosni ilmiy o'rganish xalqaro ishonchni mustahkamlash va barqaror rivojlanishni ta'minlash uchun tobora muhim ahamiyat kasb etayotganini ta'kidlab;
Qadimgi va zamonaviy O'zbekistonning, shuningdek, butun mintaqaning islom va jahon sivilizatsiyasining shakllanishi va rivojlanishiga qo'shgan tarixiy hissasini tan olib, biz ushbu Deklaratsiyani qabul qilamiz.
I. Islom sivilizatsiyasi merosini o'rganish, saqlash va tarqatishda xalqaro hamkorlik uchun yangi poydevor yaratish maqsadida Birinchi Xalqaro Islom sivilizatsiyasi forumi ishtirokchilari quyidagi global tashabbuslarni taklif qilmoqdalar:
1. Islom sivilizatsiyasi uchun Butunjahon ittifoqi
Xalqaro tashkilotlar, ilmiy va ta'lim muassasalari, fanlar akademiyalari, muzeylar, kutubxonalar, jamg'armalar, arxivlar, islom qo'lyozmalari markazlari, tadqiqot institutlari va boshqa tegishli tashkilotlarni birlashtirish uchun O'zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi boshchiligidagi Islom sivilizatsiyasi uchun Butunjahon ittifoqini tuzish taklif qilinmoqda.
Ittifoqning asosiy maqsadi barqaror xalqaro hamkorlikni rivojlantirish, qo'shma ilmiy, ta'lim, madaniy, muzey va raqamli tashabbuslarni amalga oshirish, bilim va eng yaxshi amaliyotlar almashinuvini osonlashtirish, shuningdek, global madaniy va intellektual merosning ajralmas qismi sifatida Islom sivilizatsiyasining ijodiy yutuqlarini saqlash, o'rganish va targ'ib qilish bo'yicha sa'y-harakatlarni muvofiqlashtirishdan iborat.
2. Islom sivilizatsiyasi merosining jahon raqamli reyestri
Islom sivilizatsiyasi merosi bilan bog'liq qo'lyozmalar, arxiv materiallari, muzey kolleksiyalari, me'moriy yodgorliklar, nomoddiy madaniy meros va ilmiy tadqiqotlarni birlashtirish uchun yagona xalqaro raqamli platformani ishlab chiqish va qo'llab-quvvatlash taklif qilinmoqda.
3. "Islom sivilizatsiyasi: Butun insoniyat merosi" xalqaro dasturi
Islom sivilizatsiyasining global fan, madaniyat va ta'limga qo'shgan hissasini ta'kidlashga qaratilgan keng qamrovli xalqaro dasturni amalga oshirish taklif qilinmoqda. Ushbu tashabbus xalqaro ko'rgazmalar, ta'lim loyihalari, ilmiy konferensiyalar, nashriyot faoliyati va madaniy tadbirlarni o'z ichiga oladi.
4. Islom sivilizatsiyasi uchun xalqaro mukofot
Islom sivilizatsiyasi merosini o'rganish, saqlash va tarqatishga, shuningdek, fan, ta'lim, madaniyatlararo muloqot va gumanitar hamkorlikni rivojlantirishga katta hissa qo'shgan shaxslarni taqdirlash uchun xalqaro mukofot ta'sis etish taklif qilinmoqda.
5. Islom sivilizatsiyasini o'rganish bo'yicha xalqaro jamg'arma
Fundamental ilmiy tadqiqotlarni, tarixiy yodgorliklarni tiklashni, yosh olimlarni tayyorlashni, nashriyot loyihalarini amalga oshirishni va xalqaro akademik hamkorlikni rivojlantirishni qo'llab-quvvatlash uchun xalqaro jamg'arma tashkil etish taklif qilinmoqda.
6. Islom sivilizatsiyasining global raqamli kutubxonasi
Islom sivilizatsiyasi merosiga bag'ishlangan qo'lyozmalar, ilmiy asarlar, arxiv hujjatlari, muzey kolleksiyalari, ta'lim resurslari va raqamli ko'rgazmalarni birlashtirgan ko'p tilli raqamli kutubxonani yaratish.
7. Islom sivilizatsiyasining xalqaro ensiklopediyasi
Islom sivilizatsiyasi tarixi, taniqli olimlar, fikr maktablari, madaniy yodgorliklar va Islom dunyosining asosiy yutuqlariga bag'ishlangan keng qamrovli ko'p jildli ilmiy ensiklopediyani ishlab chiqish va nashr etish.
8. Islom sivilizatsiyasi merosining holati bo'yicha yillik xalqaro hisobot
Madaniy va ma'rifiy meros obyektlarining holati va ilmiy tadqiqotlar natijalari bo'yicha yillik tahliliy hisobot tayyorlash uchun asos yaratish. Islom sivilizatsiyasi merosini saqlash va o'rganishda tadqiqotlar, dolzarb muammolar va xalqaro hamkorlik imkoniyatlari.
9. Islom sivilizatsiyasi bo'yicha xalqaro yoshlar forumi
Islom sivilizatsiyasi sohasida yangi avlod olimlarini tarbiyalash maqsadida madaniy meros sohasidagi yosh olimlar, tadqiqotchilar, talabalar va mutaxassislar o'rtasida doimiy xalqaro muloqot platformasini yaratish.
10. Islom madaniyati, san'ati va sivilizatsiyasi muzeylari xalqaro ittifoqi
Turli mamlakatlarning yetakchi muzeylari, muzey majmualari, galereyalari va ixtisoslashgan muassasalarini birlashtirish uchun Islom madaniyati, san'ati va sivilizatsiyasi muzeylari xalqaro ittifoqini tashkil etish.
Ittifoqning maqsadi xalqaro muzey hamkorligini rivojlantirish, qo'shma ko'rgazmalar tashkil etish, tadqiqotlar o'tkazish va restavratsiya, ta'lim va raqamli tashabbuslarni amalga oshirish, kolleksiyalar, eng yaxshi amaliyotlar va mutaxassislar almashinuvini osonlashtirish, shuningdek, Islom madaniyati, san'ati va sivilizatsiyasi merosini saqlash, o'rganish va targ'ib qilishdan iborat.
Islom sivilizatsiyasi bo'yicha birinchi xalqaro forumda saylangan Forumning Xalqaro kengashini doimiy muvofiqlashtiruvchi organ sifatida saqlab qolish. U Forum ishtirokchilarining barcha tashabbuslari va takliflarini birlashtirish, 2030-yilgacha qo'shma harakatlar bo'yicha xalqaro yo'l xaritasini ishlab chiqish va tasdiqlash hamda ushbu yo'l xaritasini Forum ishtirokchilari, xalqaro tashkilotlar va O'zbekiston Respublikasi hukumatiga ushbu Deklaratsiyani amalga oshirishning amaliy mexanizmi sifatida taqdim etish uchun mas'uldir.
Biz, Forum ishtirokchilari, davlatlarni, xalqaro tashkilotlarni, ilmiy muassasalarni, universitetlarni, muzeylarni, kutubxonalarni va jamoat tashkilotlarini tinchlik, o'zaro hurmat, ta'lim va dunyo madaniy merosining muhim tarkibiy qismi sifatida Islom sivilizatsiyasining boy merosini saqlab qolish yo'lida ushbu tashabbuslarni amalga oshirishda hamkorlik qilishga chaqiramiz.
